Drogeria Internetowa

Z tłuszczami sprawa nie jest prosta. Dostarczają ponad 2 razy tyle energii co białka i węglowodany. Przypomnijmy tłuszczu dostarcza aż 9 kcal (38 J), podczas gdy tamte składniki po ok. 4 kcal. Toteż nic dziwnego, że odchudzając się, unikamy tłuszczu. Jednak czy jest to słuszne?

Czy bez tłuszczów nie można się obejść?

Przede wszystkim dlatego, że najczęściej poprawiają smak tego, co jemy. Bo na co mamy większy apetyt: na suchy chleb czy apetyczne pieczywo ze świeżym masełkiem? Tłuszcze są też niezbędne do przyrządzania wielu potraw.

Z punktu widzenia prawidłowego odżywiania tłuszcze też są potrzebne. Witaminy rozpuszczalne w tłuszczach, jak A, E, D i K, nie zostaną przez nasz organizm przyswojone, jeśli nie zwiążą się z tłuszczami. A NNKT, czyli Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe, są tak konieczne, że bez nich nasz organizm nie dałby sobie rady. Są równie ważne, jak witaminy czy białka.

Tłuszcze to nie tylko skoncentrowane źródło energii, niektórych witamin i NNKT, ale również dla wielu, niestety, osób materiał budulcowy. Organizm, zależnie od potrzeby, może tłuszcz spalić (utlenić), jeśli jest mu potrzebne paliwo przy wysiłku fizycznym, albo wykorzystać do budowy składników ciała. Niespalony nadmiar tłuszczu potrafi bardzo skutecznie psuć i deformować nam sylwetkę, osadzając się nie tam, gdzie chcemy np. na brzuchu, udach bądź pupie. Inna sprawa, że tłuszcz stanowi zmagazynowany zapas energii. Taki zapas w postaci węglowodanów jest niewielki i wynosi przeciętnie 0,2 kg (900 kcal). W momencie kiedy przychodzi „chudy” okres (z powodu choroby, celowego czy przymusowego odchudzania), najpierw spala się tłuszcz.

Tkanki tłuszczowej jest w ciele (przy prawidłowym ciężarze ciała) mężczyzn 10 – 15%, a u kobiet 15 – 25% ich ciężaru. Przy tym nie składa się ona tylko i jedynie z tłuszczu. 1 kg tkanki tłuszczowej zawiera ok. 80 dag tłuszczu, a reszta to woda, białko i pozostałe składniki. W sumie jest to 7200 kcal. Czyli, żeby się pozbyć 1 kg tkanki tłuszczowej, trzeba spalić aż tyle energii.

Naturalnie, że osoby nieco grubsze miewają o wiele więcej tkanki tłuszczowej; może ona dochodzić do 50% i więcej ciężaru ciała. Odchudzanie polega przede wszystkim na spalaniu nadmiernych zapasów tłuszczu w naszym organizmie.

Tłuszcze widoczne i niewidoczne
Tłuszcze niestety są dość zdradzieckie. Masło, smalec, margaryna, oleje  roślinne itp., zwane widocznymi, stanowią w odżywianiu się naszego społeczeństwa 45% wszystkich spożywanych tłuszczów. Pozostałe 55% to tłuszcze niewidoczne.
Na ogół nie zdajemy sobie sprawy, że w bardzo wielu, nawet chybaw większości potraw jest ukryty tłuszcz.
Czy parówki wydają się tłuste? Raczej nie. Przynajmniej nie widzimy tego naocznie. Jednak już w 100 g tego produktu jest 24,5%, czyli prawie 25% tłuszczu.
Mleko nie ma przeciętnie 3,5% tłuszczu, ale już żółte sery, zawierają od 20 do 29% tłuszczu. Twarogi mają więcej wody, stąd też mniejsza jest w nich u ilość tego składnika. Na przykład, twaróg kwasowy chudy ma tylko 1,2% tego składnika, a tłusty 9,2%. Nawet w jajach jest 11%  tłuszczu.
Tłuste ryby. Dorsz ma tylko 03-05% tłuszczu, łosoś około 13%, śledź około 11%. Natomiast wędzony węgorz ma 26,4%.

Podobnie jest z pieczywem. Gdyby ktoś myślał, że w mące czy chlebie nie ma tłuszczu znacznie myliłby się. Mąka pszenna wrocławska ma 1,4% tłuszczu, a chleby 1,5 do najwyżej 2%. Zjeść pół kg bułki nie jest żadnym wyczynem, ale jeśli w 10 dag bułki jest 1,3 g tłuszczu, to 50 dag bułki dostarczy 5 razy tyle, czyli 6,5g tego składnika. Do tego podamy masło, ser żółty lub kiełbasę… i już śniadanie może zaspokoić i całodobowe zapotrzebowanie na tłuszcz. A przecież zjemy jeszcze tłuszcz widoczny i niewidoczny w obiedzie, podwieczorku i kolacji. Nasuwa się nam jeden wniosek – jak można nie tyć?? Tylko owoce i warzywa są na ogół bardzo kiepskim źródłem tłuszczu, zawierają go zwykle 0,5 – 1% (jabłka, 1,1%). Ale już orzechy dostarczają go sporo: włoskie – 60,3%, laskowe – 65,9%, a  migdały – 54,1%.

Wszystkie niewidoczne tłuszcze są największym niebezpieczeństwem dla osób tęższych grubasów. Przy normalnym wysiłku wystarcza nam 80-90g na dobę. Spożywanie go w znacznie większej ilości bardzo prosto prowadzi do ukazania się nieestetycznego, odstającego brzuszka i większej pupy.

Jakie tłuszcze powinniśmy spożywać?
To pytanie okazuje się być najważniejszym. Nie ma już wielu zwolenników spożywania masła ze wszystkim i do wszystkiego, a obawa przed cholesterolem i sklerozą przygasiła nieco zapał do smażenia i jadania smalcu. Coraz więcej osób przekonuje się do spożywania olejów, co jest bardzo słuszne. Masło jest bowiem najlepszym tłuszczem, ale wtedy, gdy jadane jest na surowo. Smalec doskonale nadaje się, np. do smażenia pączków, ale podstawowy tłuszcz w kuchni powinny stanowić oleje.

Jaka jest zawartość witaminy E w niektórych tłuszczach?
O witaminie E mówi się, że jest eliksirem młodości. Jest ona antyoksydantem, podobnie jak witamina C, selen i kilka innych związków. Stosowana do wewnątrz odmładza, a na zewnątrz upiększa i uzdrawia, np. pomaga w leczeniu grzybic. Już dla tych kilku zalet, a jest ich dużo, dużo więcej, warto wiedzieć w czym tego związku poszukiwać. Witaminę E znajdziemy w maśle, margarynie, oliwie i oleju. Najwięcej owej witaminy zawiera olej słonecznikowy.

Witamina A i D.
Warto też wspomnieć, że są jeszcze w tłuszczach witaminy jakie jak A i D. Występują tylko w tłuszczach pochodzenia zwierzęcego, nie ma ich w olejach pochodzenia roślinnego. Z tego nasuwa się wniosek, że powinniśmy spożywać i jedne, i drugie tłuszcze. Wyżej wymienione produkty w których znajduje się witamina E posiadają również różne ilości witaminy A i D.

Kto i dlaczego boi się cholesterolu?
Ludzie na całym świecie boją się sklerozy na stare lata. Nic dziwnego. Jest to schorzenie przykre nie tylko dla cierpiącego, ale i dla otoczenia. Odpowiedzialnością za naszą miażdżycę obwinimy przez długie lata nieomal jedynie tłuszcze zwierzęce. Po dokładniejszych badaniach okazało się, że nie tylko one są tu winne. Współudział w tym „spisku” ma również cukier, niedobór ruchu, skłonności dziedziczne itd.
Kiedy chcemy wywołać sklerozę u zwierząt w celu przeprowadzenia badania, wystarczy karmić je tłuszczem zwierzęcym, który jest bogatym w cholesterol.
Podroby, choć bogate w rozmaite cenne składni, zawierają również bogactwo cholesterolu. Powinno się je jadać szczególnie, gdy człowiek jest młody i całkowicie zdrowy, ale nawet w tym momencie należy zachować umiar. Natomiast na stare lata jeszcze rzadziej. Tłuszcze roślinne jak wiadomo nie zawierają cholesterolu. Mają one za to inne sterole, przeważnie beta-sitosterol, stanowiąc 50 – 80% ogólnej liczby tych związków.

A więc, podsumowując wyliczmy najważniejsze składniki tłuszczu: kwasy tłuszczowe, czyli NNKT, witaminy rozpuszczalne w tłuszczach i cholesterol – tłuszczach zwierzęcych lub fitosterol – w tłuszczach roślinnych.

W kolejnym artykule zostaną opisane tak ważne dla nas Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe, oraz odpowiemy sobie na pytanie – Czy nadmiar tłuszczów szkodzi?

Jeżeli już teraz znasz odpowiedź na to pytanie podziel się z nami pisząc w komentarzach. Zapraszam! :)

Ten wpis został opublikowany piątek, 9 Kwiecień 2010 o 16:15 i jest zaszufladkowany do kategorii Zdrowe odżywianie. Możesz śledzić wszystkie odpowiedzi do tego wpisu poprzezkanał RSS 2.0. Możesz dodać odpowiedź lub trackback ze swojej strony.